روند مذاکرات صلح و پایان دادن به جنگ، در افغانستان و تلاش های پیهم در این مورد؛ از سال ۲۰۰۱ الی ۲۰۱۸ میلادی به گونه جسته وگریخته ادامه داشت، این تلاش های پراگنده هیچ نتیجه­ی ملموس در پی نداشته است؛ اما تلاش های جدی وسیستماتیک جنبش صلح پروری بعد از سال ۲۰۱۸ میلادی، به رهبری امریکا به گونه جدی آغاز شد؛ که دوسال مذاکرات بین طالبان و امریکا در دوحه قطر منجر به امضای توافق نامه صلح میان دوطرف در ۲۹ فبروری ۲۰۲۰ میلادی شد. اما نتیجه توافق نامه دوحه پیش از اینکه به سود امریکا و افغانستان باشد؛ طالبان نفع بیشتری برده، امضای این توافق نامه، منجر به آزادی بیش از پنج هزار زندانی طالب به شمول رهبران برجسته این گروه شد؛ تاریخ خروج نیروهای خارجی بعد از بیست سال  مشخص شد، که این دو خواست طالبان قدرت سیاسی و ایدیولوژیک این گروه را در منطقه و در افغانستان افزایش داده است. در توافق نامه که در سال ۲۰۲۰ میلادی بین امریکا و طالبان به امضا رسید، امریکا خود، شکستش را در افغانستان به امضا رسانده وامتیازات بیش ازحد به گروه طالبان داده است؛ در واقع امریکا از موقف ضعیف وارد مذاکره با طالبان شد، این گروه از این موقف به خوبی استفاده کرده و حالا هم، دست درازتری در مراحل بعدی مذاکرات دارد. چنانکه سخن‌گوی طالبان گفته است، تا زمانی که امریکا در افغانستان حضور داشته باشد به هیچ نشستی اشتراک نمیکنند؛ با این اقدام طالبان در تلاش است، تا در مذاکرات بعدی با موضع قدرتمند تری وارد مذاکرات شود؛ و از سوی دیگر امتیازات بیشتری از طرف مقابل بخواهد. این امتیازات به دید طالبان به دور از دسترس نیست و از هر فرصتی برای تحقق منافع شان به خوبی سود جسته است. چنانکه در توافق نامه دوحه تاریخ خروج نیروهای امریکایی یک می است، اما جوبایدن رییس جمهور امریکا اعلام کرد، خروج نیروهای امریکایی با اول ماه می امکان ندارد؛ و باید نیروهای امریکایی خروج مسولانه داشته باشد که نیاز به زمان بیشتراست اما زمان خروج نیروهای امریکایی از افغانستان چند ماه تاخیر از ماه می تا پایان سال ۲۰۲۱ تغییر کرد. پیش از اعلام خروج نیروهای خارجی، گزارش های وجود داشت که امریکا با طالبان برای تمدید حضور نیروهای خارجی بحث خواهند کرد و طالبان در برابر تمدید حضور نیروهای خارجی در افغانستان در تلاش امتیازگیری بیشتراست. طالبان تلاش دارند، نام های رهبران این گروه، از لیست سیاه سازمان ملل متحد بیرون شود، پول های این گروه که در بانک های جهانی است آزاد شود وآزادی هفت هزار زندانیان طالب از زندان های دولت افغانستان از موارد است که این گروه در بدل حضور چند ماهه نیروهای امریکایی از این کشور وسازمان ملل متحد می خواهد. گزینه دیگر برای تحقق خواست های طالبان، کاهش خشونت ها خواهد بود! به باور نویسنده این مقاله، طالبان خشونت ها را افزایش خواهد داد، تا این خشونت ها، فشاری برای به رسیدن خواست های این گروه از سازمان ملل متحد باشد؛ چنانکه همین اکنون نماینده امریکا، نماینده سازمان ملل، دولت قطر و نماینده ترکیه برای اشتراک گروه طالبان در نشست استانبول مذاکره دارند؛ یکی از نتایج این مذاکرات نشست استانبول قرار بود، در جریان ماه رمضان برگزار شود، اما وزارت خارجه ترکیه اعلام کرد که این نشست بعد از ختم ماه رمضان آغاز خواهند شد؛ هرچند تاریخ دقیق نشست استانبول تاکنون معلوم نیست.

پیامد های خواست طالبان؟

برداشت طالبان از مذاکرات صلح متفاوت است، چنانکه بارها اعضای این گروه  از شکست نیروهای خارجی در افغانستان حرف زدند واین گروه به این باوراست؛ بعد از خروج نیروهای خارجی از افغانستان آنان می‌توانند از طریق نظامی و جنگ به قدرت برسند؛ به همین دلیل این گروه همواره علاقه­ی به نشست استانبول نشان نداده است؛ وحتا در آغاز مذاکرات گروه طالبان با حکومت افغانستان وقت­کشی کرده، تا زمان خروج نیروهای خارجی از افغانستان نزدیک تر شود، وبه سادگی می‌تواند دولت کابل را به چالش بکشاند. پیچیدگی مذاکرات صلح و بهانه تراشی گروه طالبان باعث شد؛ جهان روند صلح افغانستان را جدی بگیرد.

به باور نویسنده این مقاله، راه حل صلح افغانستان، بیشتر از این وقت خواهد گرفت و نشست استانبول با وجود افزایش خشونت ها از سوی طالبان، یک توافق نسبی برقراری آتش بس چند ماهه، تاخیر در خروج نیروهای خارجی در بدل رهایی هفت هزار زندانیان طالب از زندان‌های افغانستان؛ بیرون شدن نام های فرماندهان و رهبران طالبان از لیست سیاه­ی شورای امنیت سازمان ملل و آزاد شدن حساب های بانکی طالبان در بانک های جهان منجر خواهد شد. این گروه از هر راه ممکن برای به دست آوردن خواست هایش استفاده خواهند کرد؛ و یکی از این راه ها افزایش بی پیشینه خشونت ها در شهرهای بزرگ کشور است.

بعد از آغاز مذاکرات بین گروه طالبان و نمایندگان حکومت، این گروه تکنیک جنگ را تغییر داده و دست به حملات انفجاری و ترورهای هدفمند زدند؛ اما هیچ­گاه این حملات را به دوش نگرفتند. چنانکه اداره استخبارات کشور تایید کرده که در حملات انفجاری و ترورهای هدفمند طالبان با مشارکت شبکه حقانی دست داشته است؛ این حملات بعد از توقف کوتاه به باور نویسنده این مقاله دوباره شدیدتر خواهند شد. هدف از این حملات افزایش بی باوری مردم در برابر حکومت، تضعیف حکومت داری، مقدمه­ی بر دوام جنگ طالبان به قدرت؛ بعد از توافق نسبی در نشست استانبول وبه ویژه تحقق خواست های این گروه است. نشانه های دیده می‌شود که گروه طالبان، علاقه­ی به راه حل مذاکره و تفاهم ندارد و این گروه باور دارد که نشست استانبول به نفع آنان خواهد بود.

به باور نویسنده طالبان خواب احیای مجدد امارت اسلامی را دارند به همین دلیل اولویت این گروه که این خواب را تحقق می دهد آزادی هفت هزار زندانی طالب از زندان های کشور، بیرون شدن نام های رهبران و فرماندهان طالبان از فهرست سیاه­ی سازمان ملل و بیرون شدن حساب های بانکی این گروه ازتحریم های اقتصادی می باشد. این اولیت های طالبان زمینه رشد جنگی این گروه را فراهم خواهند کرد و نسبت به گذشته با انرژی تر و قدرتمند تر در برابر نظام خواهند جنگید.