پس از توافق دوحه بین ایالات متحده اَمریکا و گروه طالبان، امیدواری برای رسیدن به یک صلح سراسری در میان شهروندان افزایش یافت، اما این خوش‌بینی و امیدواری دیری نپایید که ناامیدی جای آن را گرفت و حتی باورمندی به صلح پایدار به دلیل افزایش خشونت‌ها از سوی طالبان از میان رفت. گزارش‌های امنیتی نشان می‌دهد که تلفات غیرنظامیان و نظامیان پس از توافق‌نامه دوحه افزایش یافته و این بیانگر آن است که گروه‌ طالبان یا تمایلی به صلح ندارند ویا اجازه پایان دادن به جنگ را ندارند. آمارها نشان می‌دهد که بعد از رهایی زندانیان طالبان از زندان‌های دولت، بیشتر این زندانیان به جبهات جنگ برگشته و رهبری طالبان با این محاسبات ‌می‌خواهند که جنگ را شدت بخشیده و از راه نظامی در میز مذاکراه برنده شود.

خواسته شهروندان افغانستان بر قراری صلح پایدار است و از طرف‌های درگیر نیز توقع کاهش‌ خشونت‌ها را دارند. نیروهای امنیتی و دفاعی کشور در یک سال پسین بیشترین تلفات را داده و در عین حال حملات هدفمند طالبان نیز افزایش پیدا کرده است. این حملات باعث خاموشی صدای فعالان جامعه مدنی، رسانه‌ها و زنان شده است. نیروهای امنیتی و دفاعی در یک سال گذشته شجاعانه حملات تهاجمی طالبان را پس زده و از شهروندان کشور به صورت قاطع حمایت کرده‌اند.

مقام‌های امنیتی کشور در چند ماه گذشته همواره از حملات هدفمند گروه طالبان ابراز نگرانی کردند و به گوش جهانیان رساندند که طالبان صلح نمی‌خواهند و تلاش می‌کنند تا خواسته‌های خود را از طریق پیروزی در میدان‌های نبرد به شهروندان کشور بقبولانند. احمد ضیا سراج، رئیس عمومی امنیت ملی کشور در یک نشست خبری در کابل گفت که طالبان آمادگی برای جنگ می‌گیرند. وی افزود که طالبان در حال جمع‌آوری مزارع کوکنار هستند و تلاش می‌کنند تا جبهات جنگی خویش را از طریق معاملات مواد مخدر گرم نگهدارند. آنچه مقام‌های امنیتی، به ویژه رئیس عمومی امنیت ملی کشور اظهار داشت، به این مفهوم است که طالبان روی جنگ تمرکز کرده‌اند و این تناقض در عملکرد و تعهد این گروه را نشان می‌دهد. در عین حال آقای سراج گفت که نیروهای دفاعی و امنیتی کشور نیز آمادگی دفاع کامل از نوامیس و دست‌آوردهای امنیتی، سیاسی و اقتصادی افغانستان را دارند.

حمدالله محب، مشاور امنیت ملی افغانستان نیز از گراف بلند خشونت‌ها ابراز نارضایتی کرده و گفته که با طرف‌ طالبان و اَمریکا در دوحه سرگرم مذاکراه‌اند و نگرانی خویش را با هر دو طرف بابت افزایش خشونت‌ها در میان گذاشته‌اند. او تاکید کرده است که دولت جمهوری اسلامی افغانستان آماده‌ٔ هر نوع همکاری در روند صلح است و تمام اقشار افغانستان نیز باید خود را در این روند سهیم بدانند. آقای محب گفته است که حکومت برای رسیدن به صلح آماده هر نوع قربانی است و نباید این موضوع سبب شود تا گروه‌های مخالف از وضعیت استفاده نموده و اهداف شوم خود را بر شهروندان افغانستان تحمیل کنند.

یکی از بحث‌های مهم این است که پیچیدگی روند صلح افغانستان به صورت واحد در اختیار افغان‌ها نیست و کشورهای زیادی در این روند دخیل هستند و خواهان برآورده‌ شدن منافع ملی خود در این روند می‌باشند. سیاسیون کشور نیز چه در درون نظام و چه بیرون از نظام باید برای رسیدن به صلح پایدار با هم از نزدیک کار کنند و نگذارند تا گروه‌ها، کشورها و افراد مشخص سرنوشت آینده کشور را بدست بگیرند. ایجاب می‌کند که رهبران سیاسی کشور از وضعیت موجود به نفع افغانستان استفاده کرده و نگذارند که تاریخ دوباره تکرار شود و  دچار یک عقب‌گرد تاریخی شویم.

نشست استانبول می‌تواند به عنوان یک نقطه قوت برای سیاست‌مداران کشور بدل شود تا تمام خواست‌های‌شان را واحد ساخته و برای منافع افغانستان برنامه‌ریزی کنند و این کار می‌تواند برای نسل‌های آینده این سرزمین الهام‌بخش باشد و دیگر اجازه فعالیت به گروه‌ها، افراد و کشورهای بیگانه نخواهند داد.

با توجه به اطلاعات امنیتی، میزان حملات و خشونت گروه طالبان در برابر شهروندان و نیروهای امنیتی پس از حصول توافق‌نامه صلح این گروه با ایالات متحدۀ اَمریکا، ۲۴ درصد افزایش یافته است. لذا توقع می‌رود تا مردم و حکومت در یک صف واحد قرار گرفته و نگذارند که گروه طالبان با جنگ و دهشت، باعث ایجاد رعب و وحشت شوند. حمایت شهروندان از نیروهای امنیتی و دفاعی کشور می‌تواند برای این نیروها امید و انگیزه دهند تا بتوانند بهتر از مقدسات افغانستان دفاع کنند.

احسان‌الله فرهمندقادری