د ملي امنیت مخکني رییس «احمد ضیا سراج» له بي بي سي سره په مرکه کې ویلي، چې د کابل له سقوط مخکې په وروستیو ورځو کې د امنیتي ادارو لوړپوړي چارواکي دې پایلې ته رسېدلي وو چې نور هر څه پایته رسېدلي او د دفاع لپاره هېڅ څه یا هیڅ ځای نه دی پاتې شوی.

دا مرکه چې پرون چهارشنبه، د چنګاښ ۸مه خپره شوې، د پخواني نظام د سقوط یو شمېر رازونه پکې افشا شوي او د مخکني ولسمشر «محمد اشرف غني» تېښته د بشپړ نظام د ړنګېدو لامل بلل شوې ده.

سراج په دې مرکه کې په ​​ښکاره توګه تایید کړې چې د اشرف غني په تېښته حیران شوی او د کابل د دفاع ټولې هڅې ناکامې شوې دي.

کله چې له احمدضیا سراج څخه وپوښتل شول چې د امنیتي ادارو له خوا د چا ارزونه د دې لامل شوه چې د نظام سقوط یقیني شي، هغه وویل چې سقوط ته په نږدې ورځو کې، د جمعې په ماښام د ۲۰۲۱ کال د اګست د میاشتې په ۱۳ نیټه د دفاع  وزارت په دفتر کې د ملي امنیت سلاکار حمدالله محب، د دفاع وزیر بسم الله محمدي، د کورنیو چارو وزیر مسعود اندرابي، او پخپله سراج د ملي امنیت د رییس په ګډون غونډه جوړه شوې وه او دوی ټول دې پایلې ته رسېدلي وو چې کار پای ته رسېدلی دی.

سراج په مرکه کې ویلي چې د دفاع وزیر ښه پوهېده چې د مقاومت لپاره نور هېڅ ځای نه دی پاتې او حمدالله محب او اندرابي هم له خپلو ارزونو سره دې پایلې ته رسېدلي وو، چې له کابل څخه نور دفاع نه‌کول به یوه ټولیزه پرېکړه وي.

د سراج په وینا چې کابل کې دا غونډه داسې مهال روانه وه چې په مزارشريف کې لا هم امنيتي ځواکونو مقاومت کاوه او بل لور ته طالبان د هرات په نيولو او د ظفر قول اردو کې د ټولو امکاناتو په نیولو بریالي شوي وو.

بله ورځ، شنبه د اګست په ۱۴ مه، د مزارشریف ولایت سقوط وکړ او طالبانو د ښار مهمې سیمې ونیولې، خو د ښاغلي سراج په وینا، د کابل د غونډې ګډونوالو د نه‌مقاومت پرېکړه آن د هرات ولایت تر سقوط مخکې کړې وه.  

ښاغلی سراج زیاتوي چې د یکشنبې په ورځ د اګست په ۱۵مه (د کابل د سقوط ورځ) شاوخوا ۱:۴۵ بجې ده او بسم الله محمدي د اشرف غني ټیلیفون وکړ چې د امنیتي وضعیت په ښه کولو یې ټینګار وکړ.

سراج ویلي چې له دې زنګ څخه څو ساعته وروسته د ده یوه مرستیال د اشرف غني د تېښتې خبر ورکړ.

د دې پوښتنې په ځواب کې چې ایا د اشرف غني تېښته د بشپړ نظام د سقوط لامل شوې، د افغانستان د ملي امنیت رییس په بې پرې توګه تایید کړه او ویې ویل چې د یکشنبې شپه یې د کابل په هوايي ډګر کې تېره کړه او بیا ترکیې او جرمني ته ولاړ.

هغه ونه ويل چې څومره پيسې يې له ځانه بهر له ځانه سره وړي، خو د سيګار هغه راپور يې رد کړ چې د افغانستان د بيارغونې لپاره د امريکا د ځانګړي سرمفتش ادارې له خوا د ملي امنيت له دفتره لسګونه ميليونه ډالر ورک دي او زياته يې کړه چې د سيګار راپور په بشپړ ډول بې بنسټه دى.

احمد ضياء سراج په مرکه کې ویلي چې پخوا يې د جرمني ويزه درلوده. داسې ښکارېدل چې د امنيتي ارګانونو ټولو لوړ پوړو چارواکو د هرات له سقوط وروسته له هېواده تېښتې ته پوره چمتووالى درلود.

په دې توګه د جمهوري نظام د نسکورېدو پلان له سقوط درې ورځې وړاندې د ملي دفاع وزارت په دفتر کې ایښودل شوی و او دوی دې پایلې ته رسېدلي وو چې د امنیتي ځواکونو نور مقاومت به ګټه ونه لري.

د احمد ضیا سراج د مرکې په پایله کې داسې ښکاري چې د افغانستان د جمهوري نظام د سقوط یو لامل د هېواد په امنیتي ارګانونو کې د څلورو مهمو کسانو ګوښه‌کول وو.